شیر آتش نشانی یا هیدرانت آتش نشانی یک نقطه اتصال قابل مشاهده است که در مکان های مشخصی قرار میگیرد تا آتش نشانان به منبع آب دسترسی پیدا کنند. کلیه ساختمان ها، پارکینگ ها، کنار جاده ها، معادن، مناطق صنعتی و غیره باید دارای شیر آتش نشانی با اتصال به شبکه خدمات آب باشند.
آنها به گونه ای طراحی شده اند که آب مورد نیاز آتش نشانان را فوراً برای مبارزه و خاموش کردن آتش فراهم کنند. تا قرن 18 از شیر آتش نشانی زیرزمینی استفاده میشد. با این حال، از قرن 19 به بعد، شیر آتش نشانی از نوع ستونی روی زمین رایج شد و بیشتر مورد استفاده قرار گرفت. شیر آتش نشانی در اصل یک لوله با کنترل دریچه ای است که از طریق آن آب از لوله اصلی آب برای خاموش کردن آتش جریان مییابد.
هدف و موارد استفاده از هیدرانت های آتش نشانی
هدف اصلی شیرهای آتش نشانی تامین آب برای مهار آتش است. با این حال، آنها میتوانند برای چندین هدف ثانویه مانند:
فلاشینگ خط:
با توجه به قابلیت جریان بالا و عملکرد آسان، میتوان از شیرهای آتش نشانی برای شستشوی خطوط اصلی سیستم توزیع استفاده کرد.
سیستم تست:
برای تست ظرفیت هیدرولیکی سیستم توزیع میتوان از شیرهای آتش نشانی استفاده کرد.
سایر کاربردهای رایج:
شیرهای آتش نشانی اغلب به عنوان منبع آب برای کارهای ساختمانی تجاری، تمیز کردن فاضلاب، ساخت و ساز خیابان، تمیز کردن خیابان ها و غیره استفاده میشود.
کار یک هیدرانت آتش نشانی
شیر آتش نشانی با انواع دریچه ها و نقاط اتصال در بسیاری از نقاط دیده میشود. در صورت بروز آتش سوزی، آتش نشانان شیرهای آتش نشانی را پیدا میکنند، شیلنگ های آنها را به هم متصل میکنند و سپس حجم زیادی از آب تحت فشار را برای خاموش کردن آتش پمپاژ میکنند.
برای برداشتن درپوش شیر هیدرانت از آچار پنج ضلعی مخصوص استفاده میشود. سپس پس از اتصال شیلنگ ها، آتش نشانان دریچه را برای جریان آب باز میکنند.
آنها معمولاً یک نقطه اتصال برای اتصال یک شلنگ آتش نشانی و یک مهره یا پیچ برای روشن کردن چیزی دارند که جریان را شروع میکند. هر شیر آتش نشانی در اصل فقط یک اتصال به خط اصلی آب است. در زیر آن شیر هیدرانت را از طریق لوله ای به نام رایزر متصل میکند.
با این حال، هیدرانت های معمولی به هیچ وجه فشار یا جریان آب را تغییر نمی دهند. آنها به عنوان دریچه عمل میکنند تا آتش نشانان بتوانند از فشار موجود در لوله های آب استفاده کنند. در حالی که همه اینها ممکن است ساده به نظر برسد، مکانیک داخلی یک شیر آتش نشانی کمی پیچیده تر است و میتواند بسته به منطقه متفاوت باشد.
انواع شیر آتش نشانی
دو نوع هیدرانت آتش نشانی وجود دارد. هیدرانت مرطوب و هیدرانت خشک.
هیدرانت مرطوب
از این نوع هیدرانت ها در مکان هایی که مشکل یخ زدگی وجود ندارد کاربرد فراوانی دارند. در این گونه از سیستم های شیر آتش نشانی، آب موجود در اصلی، شیر آب را نزدیک به سطح تامین میکند. بنابراین، در شرایط آب و هوایی سرد، مستعد یخ زدگی است.
هیدرانت خشک
سیستم هیدرانت خشک آب را در زیر زمین ذخیره میکند. دمای زمین معمولاً بیشتر از دمای محیط سرد در مناطق سردسیر است. پس با این چیدمان میتوان از احتمال یخ زدگی جلوگیری کرد.
هنگامی که نیاز به استفاده از سیستم هیدرانت خشک است، آتش نشانان دریچه ای را در بالای هیدرانت باز کرده و شلنگ خود را در آن درگیر میکنند. این باعث میشود که دریچه تخلیه در داخل هیدرانت باز شود. این به آبی اجازه میدهد تا از طریق آن آتش نشانان در برابر آتش استفاده کنند.
تفاوت بین شیر بشکه ای مرطوب و شیر بشکه ای خشک
شیرهای اتش نشانی بشکه ای مرطوب در جاهایی استفاده میشوند که مشکلات انجماد آب وجود نداشته باشد شیرهای اتش نشانی بشکه ای خشک در مناطق سردسیری که دمای معمولی آن به زیر دمای انجماد آب میرسد استفاده میشود.
در این طرح، آب در بالای زمین قرار میگیرد. آب در طرح بشکه خشک برای جلوگیری از یخ زدن در زیر زمین نگهداری میشود.
ساخت هیدرانت مرطوب آسان تر و ارزان تر است. از سوی دیگر، هیدرنت های بشکه ای خشک گران تر و ساخت آنها دشوار است.
تعمیر و نگهداری هیدرانت بشکه ای مرطوب به دلیل دسترسی آسان،راحتتر است. تعمیر و نگهداری هیدرانت خشک نسبتاً دشوار است.
اجزای یک سیستم هیدرانت آتش نشانی
اجزای اصلی که یک سیستم شیر آتش نشانی را تشکیل میدهند عبارتند از:
- پمپ های آتش نشانی و لوازم جانبی
- لوله کشی
- پانل ها
- دریچه های فرود
- شیلنگ ها
- کوپلینگ ها
- قرقره شلنگ
- لوله ها و نازل های شاخه ای
- اتصالات آتش نشانی
- سیم کشی و ابزار دقیق
- شیرهای تعمیر و نگهداری
کدگذاری رنگی شیر های آتش نشانی
با پیروی از استانداردهای NFPA، تمام شیرهای آتش نشانی دارای کد رنگی هستند. این رنگ ها جریان مورد انتظار در طول عملیات را نشان میدهد. معمولاً درپوش های بالای شیرهای آتش نشانی رنگ میشوند. جدول زیر رنگ های رایج را با توجه به جریان ارائه میدهد.
- آبی روشن/آبی > 1500 GPM جریان بسیار خوب، مناسب برای کاربردهای صنعتی.
- سبز 1000-1500 GPM مناسب برای مقاصد مسکونی
- نارنجی 500-999 GPM تقریباً کافی است
- قرمز <500 GPM جریان کم، ناکافی
کدها و استانداردهای هیدرانت های آتش نشانی
کدها و استانداردهایی که به عنوان دستورالعمل برای طراحی سیستم های شیر آتش نشانی استفاده میشوند عبارتند از:
- NFPA 1
- NFPA 25
- NFPA 291
- AWWA
- A112.21.3M
- BS EN 14384
- BS 750
- DIN 3222
- DIN EN 14339
- AS 2419
- FP-009
- IS 3844
- IS 13039
امیدوارم از خواندن مقاله (شیر آتش نشانی | Fire hydrant) لذت برده باشید.
در صورت هرگونه سوال و پیشنهاد با مجموعه پرگاران تماس حاصل نمایید.


