شیر دیافراگمی | Diaphragm Valve | دیافراگم ولو با حرکت خطی برای راه اندازی و توقف جریان سیال به کار میرود، برای مسدود کردن جریان از یک. دیسک انعطاف پذیر (دیافراگم) و سطح برآمده در کف ولو به عنوان نشیمنگاه استفاده میشود.
عملگر شیر دیافراگمی میتواند دستی یا اتوماتیک باشد؛ این بدین معناست که از انواع اکچویتور ها میتوان برای این ولو استفاده کرد. در این ولو یک پوشش انعطاف پذیر بین المان مسدود کننده و جریان سیال قرار دارد. این پوشش امکان عبور سیالات خورنده، دارای ذرات جامد و ساینده را بدون آسیب دیدن مجرابند(دیسک) امکان پذیر میکند.
از متداول ترین موادی که برای پوشش استفاده میشود میتوان به پرفلورآلکوکسی و گلاس لایند اشاره کرد.
شیر دیافراگمی براساس ساختار نشیمنگاه و عملگر به صورت زیر دسته بندی میشود:
اجزای یک دیافراگم ولو بر اساس نوع میتواند متفاوت باشد؛ در حالت کلی این ولو از اجزا مشابه تصویر زیر تشکیل میشود:
شیر دیافراگمی بر اساس ساختار نشیمنگاه:
1. زینی (زائده دار_ غیر تراز) | Weir or saddle
نشیمنگاه به صورت برآمده از سطح داخلی بدنه شیر با ریخته گری، طراحی میشود. دیافراگم با فشار المان مسدود کننده به سمت این سطح برآمده، خم و با چسبیدن به این سطح مسیر سیال را میبندد. این مدل طراحی برای کاهش آسیب رسیدن به دیافراگم هنگام خم شدن زیاد بخاطر فشار بالای المان مسدود کننده، انجام شده است.
همچنین این طراحی باعث تغییر سرعت تخلیه و در نتیجه عدم رسوب گذاری سیال در سطح داخلی شیر میشود. از ولو دیافراگمی با برآمدگی داخل بدنه در خطوط پایپینگ گازها، مایعات و سیالات خورنده استفاده میکنند.
2. صاف (خط مستقیم_تراز) | straight
نشیمنگاه و سطح داخلی بدنه در این نوع ولو کاملا صاف و مستقیم است و در طراحی دیافراگم از لاستیک های با انعطاف پذیری بالاتر و شکل گوه ای استفاده میکنند.
دیافراگم ولو با برآمدگی صاف برای سیالات با دما و فشار بالا مورد استفاده قرار میگیرد و میزان رسوب پذیری بسیار پایینی دارد. براساس قطر داخلی بدنه شیر برای عبور جریان سیال، این ولو ها در دو نوع Full bore و Reduced bore طراحی میشوند.
نقاط قوت و ضعف شیر دیافراگمی
|
ضعف |
قوت |
|
محدود بودن فشار عملیاتی قابل استفاده(حدود 21 بار) |
انسداد کامل جریان،بدون نشتی |
|
محدود بودن دمای عملیاتی قابل استفاده(50- تا 204 درجه سانتی گراد) |
تعمیر و نگهداری آسان |
|
اجباری بودن استفاده از بدنه مقاوم در براب خوردگی |
عدم تداخل عملیات تعمیر با عملکرد سیستم |
|
احتمال جلوگیری از هزکشی کامل سیستم(در نوع زینی) |



